Kısa cevap: Doğu Karadeniz'i 7 günde rahatça gezebilirsiniz; ama tek bir yere yerleşip her gün oradan çıkmaya çalışırsanız yolda ömür tüketirsiniz. Benim üç kez denedikten sonra oturttuğum düzen şu: 2 gece Trabzon, 2 gece Uzungöl ya da Çaykara civarı, 3 gece Çamlıhemşin–Ayder–yayla hattı. Araç kiralamak, günübirlik turlarla dolaşmaktan hem daha ucuz hem de çok daha keyifli çıkıyor; çünkü bu bölgede en güzel şeyler tarifedeki saatlerde olmuyor.
İlk gidişimde klasik hatayı yaptım: Trabzon'a konakladım, Ayder'e günübirlik gittim. Gidiş-dönüş yaklaşık 6 saatimi aldı, yaylaya çıkmaya zaman kalmadı. Oysa bölgeyi batıdan doğuya doğru akan bir çizgi olarak düşünürseniz her şey yerine oturuyor. Trabzon'a inip, Çaykara üzerinden Uzungöl'e geçmek, sonra sahil yolunu takip ederek Rize'ye ve oradan da vadinin içine, Çamlıhemşin'e tırmanmak tek yönlü ve yorgunluk biriktirmeyen bir Doğu Karadeniz seyahat planı sağlıyor. Dönüşü Rize-Artvin Havalimanı'ndan yaparsanız aynı yolu iki kez görmüyorsunuz da.
Karar vermeye çalışan biriyseniz asıl kıyaslama burada. Üç seçeneğin de denediğim halini yazıyorum:
| Seçenek | Avantaj | Zorluk | Kime uygun |
|---|---|---|---|
| Kiralık araç | Yayla ve vadi hattında tam özgürlük, erken saatlerde gezme imkânı | Dar virajlı yollar, sisli sürüş, yaz aylarında park sıkıntısı | Sürüşe güvenen çift ve aileler |
| Günübirlik turlar | Yol yorgunluğu yok, rehberli anlatım | Sabit saatler, çok noktada 30 dakikalık duraklar | İlk kez gelenler, kısa süreliler |
| Otobüs + dolmuş | En düşük maliyet | Yaylalara ulaşmak neredeyse imkânsız, akşam seferleri seyrek | Esnek programlı, tek başına gezenler |
Benim tavsiyem melez bir çözüm: sahil ve şehir hattını kiralık araçla, yayla tırmanışlarını yerelden ayarlanan cip transferiyle yapmak. Grup seyahati ve tur paketlerini karşılaştırırken şuna dikkat edin: fiyata öğle yemeği ve giriş ücretleri dahil mi, günde kaç durak var? Aynı bütçeyle araç kiralayıp konaklamayı biraz sadeleştirmek çoğu zaman daha çok şey görmenizi sağlıyor.
Temmuz–ağustos yeşilin en gür, otellerin en pahalı, yolların en kalabalık olduğu dönem. Bana en çok keyif veren zaman eylül oldu: çay hasadının son demleri, ılık günler, yarı yarıya inen fiyatlar. Mayıs–haziran ise yağış açısından riskli ama şelaleler dolgun. Kışın Uzungöl ve Zigana bambaşka bir yüz gösteriyor; yalnız yayla yolları kapanabiliyor, o yüzden kış planında sahil ve şehir ağırlıklı ilerlemek gerekiyor. Yazlık ve kışlık hedefleri kıyaslarken Karadeniz'in iki mevsimde iki farklı rota istediğini unutmayın.
Uzungöl'de gölün dibindeki taş yapılar manzaralı ama sabah 8'de kalabalık kapınıza dayanıyor. Ben ikinci gidişimde